Transaction analysis
Part 1
ട്രാൻസാക്ഷണൽ അനാലിസിസ്
അഥവാ ആശയ വിനിമയ അപഗ്രഥനം എന്ന പദ്ധതി അവതരിപ്പിച്ചത് എറിക് ബേൺ എന്ന മനഃശാസ്ത്രജ്ഞനാണ്.
സിഗ്മണ്ട് ഫ്രായിഡിന്റെ മാനസികാപഗ്രഥന കണ്ടെത്തലുകളുടെ ചുവട് പിടിച്ചായിരുന്നുഅദ്ദേഹം ഈ സിദ്ധാന്തം അവതരിപ്പിച്ചത് .
മനുഷ്യരുടെ സംഭാഷണങ്ങളിലൂടെ അവരുടെ ഉൾക്കാഴ്ച മനസ്സിലാക്കാൻ ഫ്രായിഡിന് കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ആശയ വിനിമയത്തിലെ അപഗ്രഥനത്തിലൂടെ ഈ ഉൾക്കാഴ്ചയെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ മനസിലാക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് ബേൺ തെളിയിച്ചു.
നാം ജനിക്കുമ്പോൾ നമ്മുടെ ഉള്ളിൽ വാസനാപ്രേരിതമായ പ്രവൃത്തികൾ (Instinctual drive - Id) ഉണ്ടായിരിക്കും.
ഒരു കുട്ടി കത്തുന്ന തിരി പിടിക്കാൻ പോകുന്നതും
മൃഗങ്ങളെ കണ്ടാൽ അതിനടുത്തേക്ക് പോകുന്നതും
ഇതുകൊണ്ടാണ്
ഈ സ്ഥിതി നമ്മെ അപകടത്തിലേക്ക് നയിക്കും എന്നുള്ളതിനാൽ നമ്മുടെ മനസ്
അനുഭവങ്ങളിലൂടെയും യും അറിവിലൂടെ യും
പുതിയൊരു മാനസിക നില രൂപപ്പെടുത്തുന്നു.
തന്നെപ്പറ്റി തനിക്കുള്ള ബോധം/യാഥാർത്ഥ്യബോധം (Ego) എന്ന നിലയിലേക്ക് നാം എത്തിച്ചേരുന്നു. തിരിച്ചറിവ് എന്നും ഈ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് പറയാനാകും.
മാതാപിതാക്കളുമായുള്ള സഹവാസത്തിലൂടെ, സാമൂഹിക നിയമങ്ങൾ അനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുവാനുള്ള അന്തഃകരണ ശക്തി
(Super Ego) പിന്നീട് നമ്മിൽ രൂപപ്പെടുന്നു.
പിന്നീടങ്ങോട്ട് എല്ലായ്പ്പോഴും നമ്മുടെ ആശയ വിനിമയങ്ങളിൽ ,ചിന്താധാരകളിൽ, പെരുമാറ്റ രീതികളിൽ എല്ലാം ഈ മൂന്ന് അവസ്ഥകളും സ്വാധീനം ചെലുത്തുന്നു.
എറിക് ബേൺ ഈ മൂന്ന് മാനസിക നിലകളും എങ്ങനെ നമ്മുടെ ആശയ വിനിയമത്തിലും വ്യക്തി ബന്ധങ്ങളിലും സ്വാധീനം ചെലുത്തുന്നു എന്ന് അപഗ്രഥിച്ച് അവയ്ക്ക് ചൈൽഡ്,
അഡൽറ്റ്,
പേരന്റ്
എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് അവസ്ഥകളാക്കി തിരിച്ച് ട്രാൻസാക്ഷണൽ അനാലിസിസ് എന്ന സിദ്ധാന്തം അവതരിപ്പിച്ചു.
നാം ഓരോരുത്തരും കടന്നു പോകുന്നത് നമ്മിൽ അന്തർലീനമായിരിക്കുന്ന ഈ മൂന്ന് മാനസിക നിലകളിലൂടെയാണ് .
ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ നമ്മുടെ പെരുമാറ്റം ഒരു കുട്ടിയെപ്പോലെയും ചിലപ്പോൾ വളരെ യാഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടെയും
മറ്റ് ചിലപ്പോൾ സാമൂഹ്യ നിയമങ്ങൾക്ക് അനുസൃതമായി/ധർമ്മാധർമ്മ വിവേചനപരമായുംമാറും.
വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള ആശയ വിനിമയത്തിൽ ഈ മൂന്ന് മാനസിക നിലകളും നമ്മിൽ മാറിയും മറിഞ്ഞും പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു.
ഈ മൂന്ന് അവസ്ഥകളും എല്ലാ മനുഷ്യരിലും ഉണ്ടെങ്കിലും ഓരോ വ്യക്തിയിലും ഇതിൽ ഏതെങ്കിലും ഒരു മാനസിക നിലയാകും പ്രബലമായി നിൽക്കുന്നത്. അത് ഏതാണ് എന്ന് നാം ഓരോരുത്തരും കണ്ടെത്തുക എന്നതാണ് ട്രാൻസാക്ഷണൽ അനാലിസിസിന്റെ ആദ്യപടി.
അപഗ്രഥനത്തിന്റെ പ്രസക്തി
നാം ആദ്യമായി ഒരു വ്യക്തിയെ കാണുന്നു. അവർ തിരികെ കാണുന്നു. പിന്നീട് അത് ലോഹ്യം പറയലായി മാറുന്നു. അങ്ങനെ രണ്ട് വ്യക്തികൾ തമ്മിൽ ഒരു ബന്ധം ഉടലെടുക്കുന്നു.
മുകളിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത് ഒരു പോസിറ്റീവ് ട്രാൻസാക്ഷനാണ്. രണ്ട് വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം മോശമായി മാറുന്ന നെഗറ്റീവ് ട്രാൻസാക്ഷനും സംഭവിയ്ക്കാം. ഈ നിലകളെ ശരിയായ വിധത്തിൽ അറിഞ്ഞ് പെരുമാറാൻ ശ്രമിക്കുക. അതുപോലെ തന്നെ നാം ഇടപെടുന്ന വ്യക്തികളിലും ഈ മൂന്ന് നിലകളും ഉണ്ടെന്നും അവരും ഈ മൂന്ന് മാനസിക നിലകളിലൂടെ ആണ് കടന്നുപോകുന്നവരാണെന്നും എപ്പോഴും ഓർമ്മിക്കുക. ഈ തിരിച്ചറിവാണ് ട്രാൻസാക്ഷണൽ അനാലിസിസ് ട്രെയിനിംഗിലൂടെ നാം സ്വായത്തമാക്കുന്നത്.
വ്യക്തി ഭാവങ്ങളുടെ ഘടന (Structural analysis )
ഒന്നിനുമേലെ മറ്റൊന്നായി അടുക്കിവെച്ച മൂന്നുഗോളങ്ങൾ ഒരു പൊതു ആവരണത്തിനുള്ളിലായി ചിത്രീകരിച്ചാൽ മനുഷ്യവ്യക്തിത്വ ത്തിന്റെ ഘടനയായി .
ഒരു വ്യക്തിയെ കണ്ടാൽ അവന്റെ വ്യക്തിത്വ ത്തിന്റെ ഘടനയിൽ എന്താണുള്ളത് എന്നു പറയാൻ പ്രയാസമാണ് . എങ്കിലും ഘടനയിൽ അധിഷ്ഠിതമായ പ്രവർത്തനശൈലി വളരെ പ്രകടമായി മനസ്സിലാക്കാം . വ്യക്തിഭാവങ്ങളുടെ ഉള്ളടക്കമനുസരിച്ചാണ് നമ്മുടെ സ്വഭാ വങ്ങൾ .
മൂന്നു വ്യത്യസ്ത മാനസിക തലങ്ങൾ ഓരോ വ്യക്തിയിലും ഉണ്ട് . അവ വളരെ വ്യക്തമായി തിരിച്ചറിയാവുന്നതുമാണ് .
പരസ്പരം ചേർത്ത് വച്ച 3 വൃത്തങ്ങളെ കൊണ്ടാണ് വ്യക്തിത്വങ്ങളെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്
ഇംഗ്ലീഷ് അക്ഷരമാലയിലെ PAC എന്ന ക്യാപിറ്റൽ ലെറ്ററുകൾ ആണ് ഇതിന് ഉപയോഗിക്കുന്നത്
മുകളിലത്തെ വൃത്തം P എന്നും എന്നും മദ്ധ്യത്തിൽ ഉള്ളത് A എന്നും താഴെയുള്ളത് C എന്നുമാണ് അടയാളപ്പെടുത്താറുള്ളത്
P for Parent Ego state
A for Adult Ego State
C for Child Ego state
ഇതിൽ മുകളിലത്തെ വൃത്തത്തെ പിതൃഭാവത്തെ (Parent ego State
ക്രിട്ടിക്കൽ പാരറ്റ് (critica parent) എന്നും നർച്ചറിംഗ് പാരറ്റ് (Nurturing Parent) എന്നും രണ്ടായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു
മദ്ധ്യത്തിലുള്ള
പക്വഭാവത്തിന് മറ്റ് വകഭേദങ്ങൾ ഇല്ല
ശിശു ഭാവത്തെ
പ്രധാനമായും
സഹജ ശിശു ഭാവം
(Natural child )
എന്നും
മെരുങ്ങിയ ശിശുഭാവം
(Adapted child)
എന്നും രണ്ടായി
വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു
